System kaucyjny – stawki kaucji i objęte opakowania
Od 1 października 2025 roku w Polsce zaczął obowiązywać system kaucyjny. Nowe przepisy regulują m.in. sposób zwrotu opakowań, obowiązki sklepów oraz oznakowanie butelek i puszek. Zmiany mają pomóc w ograniczeniu odpadów i zwiększeniu poziomu recyklingu.
System kaucyjny obejmuje butelki i puszki oznakowane specjalnym logotypem. Przy zakupie napoju klient płaci dodatkową kaucję, którą odzyska po zwrocie pustego opakowania. Co ważne, nie trzeba mieć paragonu, aby otrzymać zwrot pieniędzy.
Obowiązek przyjmowania opakowań mają sklepy o powierzchni powyżej 200 m². Mniejsze punkty mogą do systemu przystąpić dobrowolnie. W każdej gminie powstanie także co najmniej jeden stacjonarny punkt zbiórki.
Jak wysoka będzie kaucja i jakie opakowania objęto systemem
Stawki kaucji ustalono w zależności od rodzaju opakowania:
-
0,50 zł dla butelek plastikowych (PET do 3 litrów) oraz puszek metalowych (do 1 litra)
-
1,00 zł dla szklanych butelek wielokrotnego użytku (do 1,5 litra)
System kaucyjny objął trzy rodzaje opakowań po napojach:
-
Butelki plastikowe jednorazowego użytku (PET) do 3 l
-
Metalowe puszki do 1 l
-
Butelki szklane wielokrotnego użytku do 1,5 l
W praktyce start systemu dla butelek PET i puszek nastąpi 1 października 2025, natomiast dla szklanych butelek wielokrotnego użytku — niektóre źródła przewidują rozpoczęcie ich objęcia systemem od 1 stycznia 2026 roku.
Opakowania muszą być oznakowane logotypem systemu kaucyjnego wraz z informacją o wysokości kaucji — bez tego oznaczenia nie będzie możliwości zwrotu kaucji.
System kaucyjny a korzyści dla środowiska
Wprowadzenie kaucji za opakowania ma ograniczyć ilość śmieci trafiających do parków, lasów i nad rzeki. Dzięki niemu Polska ma osiągnąć wysoki poziom selektywnej zbiórki – 77% już od 2025 roku i aż 90% do 2029 roku.
Rozwiązanie pozwoli także na większe wykorzystanie materiałów z recyklingu przy produkcji nowych opakowań. W Niemczech czy Norwegii system działa od lat, osiągając nawet 97% skuteczności.
