„Nasza Polska w sercu Władysławowa” – historia dwóch pomników

Wernisaż wystawy „Nasza Polska w sercu Władysławowa” odbył się w 101. rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości. Przygotowana przez Piotra Krawczyka poświęcona jest historii dwóch pomników związanych z tą miejscowością. 

Pierwszy z nich powstał w 1928 r. w 10. rocznicę odzyskania niepodległości, ku czci Marszałka Polski Józefa Piłsudskiego, na pamiątkę pobytu 60. Pułku Piechoty Wielkopolskiej we Władysławowie, na tzw. „ manewrach letnich”. Odsłonięcie i poświęcenie pomnika nastąpiło w dniu 9 września 1928 r. Od tej pory aż do września 1939 r. wszystkie uroczystości o charakterze państwowym odbywały się przed tym pomnikiem.

Zniszczenie pomnika przez Niemców nastąpiło po klęsce wrześniowej – nastał pięcioletni czas okupacji. Po II wojnie światowej jedynym miejscem upamiętnienia poległych i pomordowanych mieszkańców gminy Władysławów była pamiątkowa tablica na ścianie kaplicy południowej kościoła parafialnego p.w. św. Michała Archanioła w Russocicach. Uroczystości odbywały się 1 listopada. Władze komunistyczne zniosły takie święta, jak: 3 maja, czy 11 listopada.

„Tym, co za Ojczyznę…”

W roku 1978, 3 września, został odsłonięty pomnik w zachodniej części Rynku „Tym, co za Ojczyznę…”. Inicjatorem budowy pomnika był Tadeusz Drzewiecki. Wraz z Ireną Spławską był także jego projektantem. Powołano komitet, wykonano makietę, jednak z uwagi na koszty postanowiono wykonać pomnik we własnym zakresie. Do jego budowy wykorzystano głaz narzutowy, którego dostarczyła KWB „Adamów ” – odkrywka Władysławów. W 1991 r. wkomponowano krzyż i dodano napisy „WALCZYLI, CIERPIELI, GINĘLI ”. Pasyjkę do krzyża ofiarował ks. kan. Zygmunt Zelczak. Ostatnia modyfikacja pomnika nastąpiła w 2016 r., kiedy samorząd postanowił upamiętnić istnienie pierwotnego pomnika. Zamontowano replikę tablicy i medalion z wizerunkiem Józefa Piłsudskiego.

Ramy czasowe ekspozycji obejmują lata 1895 – 2016. To także opowieść o Władysławowie, ich mieszkańcach, organizacjach, osobach, które prowadziły uroczystości, regionalistach.

Wystawa wzbogacona została artefaktami historycznymi. Otwarta dla zwiedzających będzie do dnia 11 grudnia 2019 r. w godz. 10:00-18:00.

źródło: wladyslawow.pl