Duże sklepy w Turku będą musiały oddawać jedzenie

W życie weszła ustawa o przeciwdziałaniu marnowaniu żywności. Zobowiązuje ona niektóre sklepy do jej przekazywania. „W Turku przedsięwzięcie obejmie ponad 10 sklepów. Aby wszystko przebiegło sprawnie potrzebujemy partnerstwa lokalnego”  – poinformował na dzisiejszej konferencji prasowej w Turku Ireneusz Niewiarowski, prezes Banku Żywności w Koninie. Jak podkreślił zadanie nie będzie łatwe. Obejmie Turek i być może niektóre gminy powiatu tureckiego. 

Ustawa określa zasady postępowania z żywnością oraz obowiązki sprzedawców żywności w celu przeciwdziałania marnowaniu żywności oraz negatywnym skutkom społecznym, środowiskowym i gospodarczym wynikającym z marnowania żywności. Między innymi nakłada na duże sklepy – na razie powyżej 400m2 – obowiązek przekazywania niesprzedanych, ale dobrych jakościowo artykułów spożywczych organizacjom charytatywnym. W naszym regionie będzie to Bank Żywności.

W samym Turku sklepów takich jest powyżej dziesięciu. Jednak już za dwa lata ustawa obejmie również sklepy o powierzchni przekraczającej 250m2. Zobowiązuje ona sklepy do przekazywania żywności, każda placówka ma obowiązek podpisać umowę z organizacją zajmującą się dystrybucją żywności. Logistycznie to trudne zadanie, ale nie boimy się – zaznaczył prezes BŻ w Koninie.

Ustawa zwieńcza całą batalię aby żywność nie marnowała się na poziomie producentów, osób, które obracają tą żywnością i sklepów. Jest ona trzecią ustawą wspomagającą walkę z marnowaniem żywności. Pierwsza zwalniała z VAT-u za przekazywaną żywność, druga zdjęła VAT z dystrybucji żywności. Pierwsze dwie ustawy, jak się ocenia ocaliły przed zniszczeniem 1/5 żywnością. Ostatnia może spowodować, że 90 tys. ton żywności w Polsce nie będzie się marnować.

Edukacja 

Przyjęta ustawa nakłada ponadto obowiązki dotyczące edukacji.

Od kilku lat BŻ w Koninie oprócz pomocy żywnościowej skupia się na problemie marnowania żywności. W związku z tym prowadzimy szereg działań z tym związanych. Przed wszystkim są to działania skupione wokół programu pomocy żywnościowej. Są to  warsztaty kulinarne, na których beneficjentów naszej pomocy edukujemy, jak nie marnować żywość, jak przygotować, smaczny, zdrowy i wartościowy posiłek z produktów otrzymanych z BŻ. Od 2015 roku przeprowadziliśmy 539 takich warsztatów. Obywają się one w gminach, które współpracują z nami, do tej pory wzięło w nich udział ponad 9,5 tys. osób – poinformowała Joanna Piekarczyk, dyrektor banku.

Bank prowadzi edukację również wśród dzieci i młodzieży w szkołach. Przeprowadza konkursy plastyczne, czy happeningi. W październiku, w ramach Światowego Dnia Żywności zorganizowana zostanie zbiórka żywności, będą również drzwi otwarte banku.

 Potrzebne jest lokalne partnerstwo

Ustawa wymusza – w pozytywnym znaczeniu – partnerstwo lokalne. Chciałbym zaapelować do organizacji pozarządowych, którym bliski jest człowiek w potrzebie żeby nawiązywały już teraz z nami kontakt – apelował na konferencji Ireneusz Niewiarowski. Dodając, że partnerstwo będzie wymagało obecności różnych stron, czyli również tych organizacji, które mają pod sobą podopiecznych. Liczy, że powstaną nowe, które widząc potrzebę będą się organizowały aby wykorzystać możliwość jaką ustawa.

Czasu jest niewiele, aby logistycznie wszystko zorganizować. Sklepy mają pięć miesięcy żeby podpisać umowy. Stąd też apel do organizacji.

Aspekt moralny

Podkreślił, że problem marnowania żywności ma aspekt wielorakoszkodliwy. Dotyczy aspektu moralnego, jak i zanieczyszczenia środowiska. W samej Polsce marnuje się 9 mln ton żywności – dane z 2006 – obecnie jest tego więcej. Obliczono, że aby wyprodukować 1 kg wołowiny potrzeba około 10 tys. litrów wody, 1 kg wieprzowiny – 6 tys., a drobiu 4 tys., do tego dochodzi również energia. Obliczono, żeby wyprodukować 1 tonę żywności to wytwarza się ponad 4 tony CO2. 20% gazów cieplarnianych na świecie pochodzi z produkcji żywności i transportu tej żywności.

To ma również aspekt moralny. W sytuacji, gdy takie ilości żywności się marnują, a jednoskośnie w świecie ponad 800 mln głoduje – mówił na zakończenie prezes Banku.